2008

Het verleden van Marcia Kroes (37) klinkt als een reis door een zwart en grimmig land. Al jong ten prooi aan gevoelens van eenzaamheid, belandde ze in een cirkel van zelfbeschadigend gedrag: eetstoornissen, drugs, snijden in zichzelf. Toch haalde ze het vwo-diploma en ging studeren. ‘Rechten, in Leiden. Dé kakfaculteit van Nederland, terwijl ik punk was. Daar werd ik pas echt eenzaam.’ Na een opname zat ze vier jaar thuis bij haar moeder, las alle streekromans van haar oma en durfde niet meer naar buiten. Toen, tien jaar geleden, kwam Marga in haar leven. Marga van Meurs (39) is teamleider debiteurenbeheer bij een vrachtwagenimporteur en veel nuchterder vind je ze niet op aarde. Marcia en Marga werden verliefd. ‘Er komt iemand met problemen bij je wonen, en die vind je dan leuk,’ zegt Marga. ‘Ik dacht dat ik wist waaraan ik begon, maar dat was niet zo. Het lukt denk ik omdat ik iedere dag op mijn werk alles achter me kan laten. Gaat het thuis slecht, dan kan ik op kantoor toch lol hebben.’ Marcia: ‘Marga geeft me nooit het gevoel dat ik háár iets aandoe, ze geeft me geen schuldgevoel. Ze veroordeelt niet en laat me in mijn eigen tempo groeien. Dat is een grote gift.’ Door Marga aangemoedigd, haalde Marcia het diploma sociaaljuridische dienstverlening. Ze gingen samen naar een lotgenotendag van borderliners, waar geklaagd werd over de hulpverlening. Mensen die zichzelf beschadigen worden vaak negatief benaderd en slecht geholpen: je hebt het toch zelf gedaan? Marga: ‘Ik vond dat er actie ondernomen moest worden. Geen woorden maar daden.’ Marcia: ‘Het lotgenotencontact was een eye-opener, zoveel mensen met dezelfde ervaringen. Ik werd vrijwilliger, wat uitmondde in een steungroep zelfbeschadiging. Inmiddels is het een landelijke stichting, waarvoor ik door het hele land voorlichting en training geef.’ Marga: ‘Vroeger klaagde je over de hulpverlening, nu vertel je de hulpverleners hoe het zou moeten.’ Marcia: ‘Marga’s rol was belangrijk. Door een duw te geven op kritieke momenten, en door praktische hulp. Bij het maken van een nieuwsbrief, bij het overwinnen van mijn afkeer van computers. Als ik ergens niet heen durfde omdat ik bang was te verdwalen, zei zij: ‘Dan breng ik je toch even?’ Als ik nu verdwaal, weet ik dat ik er toch altijd wel kom.’

2009


‘Het blijft een worsteling want ik heb gewoon een psychiatrische stoornis, maar het gaat gelukkig goed met mij. Samen met een nieuwe, moderne psychiater heb ik een medicijn gevonden dat de ergste uitschieters in mijn stemmingen in bedwang houdt. Sinds 2007 heb ik mezelf niet meer verwond. En Marga en ik hebben twee nieuwe katten.’ De Stichting Zelfbeschadiging heeft veel werk en groeit; het internetforum telt 500 leden. ‘Maar financieel hebben we het moeilijk, lotgenotencontact is kwetsbaar in tijden van economische crisis. Ik heb zelf inmiddels een eigen bureau van waaruit ik trainingen geef over onderwerpen als zelfverwonding, ervaringsdeskundigheid en herstel-ondersteunende zorg. In trainingen merk je dat verpleegkundigen zelfverwonding een moeilijk, heftig onderwerp vinden, maar ze willen het vaak wel anders aanpakken dan vroeger, toen ze het maar aandachttrekkerij vonden die ze negeerden. ‘Dat voelde nooit goed’, zeggen ze nu. We zijn er nog lang niet, maar rond zelfbeschadiging is er in de geestelijke gezondheidszorg echt een cultuuromslag gaande.’